برخی از افراد در داخل محوطه ی حیاط خلوت ساختمان اقدام به نگهداری از گل و گیاه می نمایند. برخی دیگر نیز به گمان اینکه می توانند از حیاط خلوت به عنوان حیاط اختصاصی استفاده کنند، اقدام به نصب یا جایگزاری وسایلی در این محل می نمایند که در صورت مشاع بودن حیاط خلوت این اقدام غیر قانونی می باشد. در این مقاله به تعریف حیاط خلوت در ساختمان، مشکلات و قوانین استفاده از آن می پردازیم تا با جنبه های مختلف استفاده از آن آشنایی پیدا کنیم.
حیاط خلوت چیست؟
حیاط خلوت به فضای آزاد و بدون سقفی گفته می شود که در بخشی از فضای محوطه ی ساختمان قرار دارد که بصورت مشاع و اختصاصی مورد استفاده قرار می گیرد. استفاده از حیاط خلوت تابع یکسری از قوانین و مقررات می باشد که افراد ساکن در یک مجتمع باید نسبت به قوانین آن آگاهی داشته باشند تا بعد ها باعث بروز سوء تفاهم بین افراد نشود .

کاربرد های حیاط خلوت
- فضایی برای نورگیر
- نگهداری برخی تأسیسات
- باربیکیو
- فضاهایی از قبیل: انبار، قفس مرغ، گاراژ، آلاچیق، مهمانسرا، محل فروش، خانه بازی، سونا، سوله، کارگاه و…
- نگهداری و کاشت گل و گیاه
- محوطه سازی با چمن یا بدون چمن یا فقط خاک
- زمین بازی: تجهیزات زمین بازی (جعبه ماسه، سرسره، ست تاب و…)
ویژگی های حیات خلوت طبق ضوابط
ساخت حیاط خلوت به صورت قانونی و طبق قوانین، باید ویژگیهای زیر را داشته باشد:
- کف حیاط باید شیب مناسبی داشته تا بتواند آبها را به سمت چاه بکشاند.
- در صورتی که این حیاط برای تامین نور فضای آشپزخانه ساخته شده است، باید ۲ متر عرض و ۶ متر مساحت داشته باشد.
- اگر دو واحد به صورت مستقل از یک حیاط نور طبیعی میگیرند، فاصله بین دیوار و پنجرههای مقابل نباید کمتر از ۶ متر باشد.
- خانههایی که متراژی کمتر از ۲۰۰ متر دارند، باید مساحت حیاط آنها ۳% کل زیر بنا باشد.
- اگر حیاط منزلی با سقف شیشهای بسته شود، باید برای تهویه مطبوع هوا سقف به صورت بازشو باشد.
طبق توضیحات بالا متوجه میشویم که ساختن حیاط خلوت به دلخواه نیست و باید از قوانین خاصی برای ساخت آن پیروی شود.

حیاط خلوت اختصاصی
اگر همه واحدهای مسکونی یک ساختمان از فضای یک حیاط نور میگیرند و پنجرههایی به سمت حیاط دارند، اما ورود به فضای آن از سمت واحدهای همکف صورت میگیرد، بنابراین این حیاط فضای نیمه خصوصی برای ساکنان طبقه همکف خواهد بود.
ساکنان طبقه همکف، امکان گذاشتن وسایل اضافی خود را در حیاط خواهند داشت، اما اجازه این را ندارند که آن را به شکل انباری دربیارند یا ظاهر آن را به هم بریزند. طبق قوانین موجود، ساکنان طبقه همکف میتوانند حیاط خلوت را مسقف نمایند، اما باید از همه اهالی ساختمان نظرخواهی شود و رضایت همه آنها را داشته باشند.
مقاله پیشنهادی: درختان مناسب برای ویلا
اگر فرد یا افرادی که ساکن طبقه همکف هستند، بدون رضایت اهالی ساختمان حیاط خود را مسقف نمایند، همسایهها میتوانند از مالک واحد، شکایت نموده و مجوز تخریب سقف حیاط را بگیرند.
هیچ شخص یا اشخاصی حق استفاده از حیاط خلوت بعنوان انباری، پارکینگ دوچرخه یا موتور و غیره را ندارد. به طور کلی میتوان گفت گرچه افراد ساکن طبقه همکف حق استفاده بیشتری از فضای حیاط خلوت را دارند، اما استفاده آزادانه از این حیاط خلوت ممنوع است. کاربری اصلی حیاط خلوت تامین نور و تهویه مطبوع واحدهاست.
تاثیر حیات خلوت در قیمت یک واحد مسکونی
بسیاری از سازندهها و اشخاص طبقههایی که امکان استفاده از حیاط خلوت را دارند را به قیمت بالاتری میفروشند. اما طبق قوانین در صورت وجود آسانسور قیمت سایر طبقات تفاوتی با هم نخواهند داشت. با این وجود میزان تفاوت قیمت طبقه همکف با سایر طبقات برحسب توافق طرفین معین خواهد شد و قانون خاص و شفافی برای محاسبه قیمت حیاط خلوت بر روی خانه وجود ندارد.
قانون در اینباره همه چیز را به توافق بین خریدار و فروشنده خانه واگذار نموده است. قانونگذار به صراحت گفته که قیمت اضافه برای حیاط خلوت براساس توافق بین طرفین معین خواهد شد. بنابراین شما خودتان باید برای قیمت خرید چنین واحدهایی با خریدار به توافق بشینید تا به قیمتی منصفانه برسید.

تفاوت حیاط خلوت و پاسیو
با توجه به توضیحات داده شده حتما برای شما سوال پیش آماده که پاسیو با حیاط خلوت چه تفاوتی دارد؟ مهم ترین تفاوت پاسیو و حیاط خلوت در محل قرار گیری آن در ساختمان است. پاسیو طبق قوانین و ضوابط باید در وسط ساختمان قرار بگیرد اما حیاط خلوت در پشت ساختمان قرار میگیرد. البته دلیل اصلی وجود هر دوی این فضا ها تامین نور مورد نیاز واحد و همچنین مسیری برای تهویه مناسب هوا در واحد ها می باشد.



باسلام فرضا اگر مسقف نباشه ایرادی داره ؟؟چون طبقه فوقانی ما ب پشت بام و ب هوای آزاد راه دارد
سلام وقت بخیر
اگر پارکینگ غیرمسقف هم خلاف قانون ساخته شده باشد، معمولاً به آن سند پارکینگ تعلق نمیگیرد. برای اطمینان، استعلام از شهرداری ضروری است
طبقه همکف میتونه حیاط خلوت رو مسقف کنه مشروط به رضایت همسایگان.
اما اگر مسقف هم نکنی مشکلی نداره دوست عزیز.
بعضیا واسه اینکه بتونن مستقل تر باشن در حیاط خلوت،واسش سقف میزنن.
سلام حیاط خلوتی که مشا باشه حدود ۴ متر باشه ایا همسایه پایینی اجازه داره از این مشا بندازه تو خونش ؟و دیوار آشپزخونه که زیر دیوار آشپزخانه طبقه بالاست برداره که آشپزخونه بزرگتر بشه؟؟
سلام، وقت بخیر.
اگر حیاط خلوت جزء مشاعات ساختمان باشد، هیچیک از مالکین حق ندارند بدون رضایت سایر مالکین، آن را به فضای اختصاصی واحد خود اضافه کنند یا با انجام ساختوساز، آن را از حالت مشاع خارج نمایند.
همچنین اگر همسایه طبقه پایین با برداشتن دیوار و الحاق فضای حیاط خلوت به آشپزخانه، متراژ واحد خود را افزایش داده باشد، این اقدام در صورتی که بدون مجوزهای قانونی و رضایت لازم انجام شده باشد، میتواند تخلف محسوب شود. علاوه بر این، اگر دیوار برداشتهشده باربر یا جزئی از سازه ساختمان باشد، موضوع از نظر ایمنی نیز اهمیت ویژهای دارد.
در صورت بروز چنین وضعیتی، ابتدا بهتر است موضوع از طریق مدیر ساختمان پیگیری شود. اگر توافقی حاصل نشد، میتوانید با مراجعه به شهرداری یا از طریق مراجع قضایی، نسبت به بررسی قانونی بودن تغییرات و جلوگیری از تضییع حقوق سایر مالکین اقدام کنید.
اگر این تغییرات چند سال پیش انجام شده یا در سند و پایانکار ساختمان نیز منعکس شده است، لطفاً این موضوع را نیز بیان کنید تا بتوان راهنمایی دقیقتری ارائه داد.
سلام
همسایه ی بغلی ما هرروز در حیاط خلوت یک دیگ بزرگ می گذارد و سیر داغ درست می کند و بوی آن تمام خانه ی ما را بر می دارد.هر شب هم یا کباب یا همبرگر،به طور کلی حیاط خلوت تبدیل به آشپز خانه شده بیشتر تا خیاط خلوت.می شود شکایت کرد و به نتیجه رسید؟
سلام و وقت بخیر
در صورتی که استفاده همسایه از حیاط خلوت به گونهای باشد که باعث ایجاد بوی شدید، دود یا مزاحمت مستمر برای سایر ساکنان شود، موضوع میتواند از مصادیق ایجاد مزاحمت و سلب آسایش همسایگان باشد. البته صرف آشپزی در حیاط بهتنهایی تخلف محسوب نمیشود، اما اگر این اقدام بهصورت مداوم و در حدی باشد که استفاده متعارف شما از ملک را مختل کند، قابل پیگیری است.
پیشنهاد میشود ابتدا موضوع را بهصورت دوستانه با همسایه مطرح کنید. اگر نتیجهای حاصل نشد، در ساختمانهای دارای مدیر، موضوع را از طریق مدیر یا هیئتمدیره پیگیری نمایید. در صورت ادامه مزاحمت نیز میتوانید با جمعآوری مستندات (مانند عکس، فیلم یا شهادت سایر همسایگان) از طریق شورای حل اختلاف یا مراجع قضایی، حسب شرایط، موضوع را پیگیری کنید.
اگر این مشکل در آپارتمان و مشاعات ساختمان رخ میدهد یا جزئیات بیشتری از وضعیت ملک را بیان کنید، میتوان راهنمایی دقیقتری ارائه داد.